ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀ
Vidyarthi ate Rajniti
ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਸੱਗੀ ਭੈਣਾਂ ਹਨ। ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੈ। ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਸੁਭਾਅ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੈ ਪਰ ਉਦੇਸ਼ ਇੱਕੋ ਹੈ- ਵਿਅਕਤੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ। ਗਿਆਨ ਨੈਤਿਕ ਨਿਯਮਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਾਦਗੀ, ਜਿੱਤ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਹੈ। ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਹੰਕਾਰ ਹੈ, ਬਾਹਰੀ ਤਾਕਤ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਇਤਿਹਾਸ ‘ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰੀਏ ਤਾਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਿੱਖਿਆ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਰਾਜਨੀਤੀ ਨੂੰ ਮੋਹ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਦਲੇ ‘ਚ ਰਾਜਨੀਤੀ ਨੇ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਨਿਰਾਦਰ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਿਆਸੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ ਗਵਾਹ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਵੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕੌਮ ਵਿੱਚ ਇਨਕਲਾਬ ਦਾ ਬਿਗਲ ਵਜਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਉਥੋਂ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਿਰਫ਼ ਦਰਸ਼ਕ ਹੀ ਨਹੀਂ ਰਹੇ ਸਗੋਂ ਇਨਕਲਾਬ ਦੀ ਵਾਗਡੋਰ ਸੰਭਾਲੀ ਹੈ। ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੇ ਅੱਗੇ ਆ ਕੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਨਾਂ ’ਤੇ ਇਨਕਲਾਬ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਅਜੋਕੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਉਖਾੜ ਸੁੱਟਿਆ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦਾ ਤਖਤਾ ਪਲਟ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਗ੍ਰੀਸ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਆਈ ਤਬਦੀਲੀ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ ਵਿੱਚ ਢਾਕਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਭੁਲਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਆਸਾਮ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਆਗੂ ਬਣ ਗਿਆ।
ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਕੇ ਨੌਕਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ। ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਹ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਿਆਸਤ ਸੌਖੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਕਾਲਜਾਂ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਯੂਨੀਅਨ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਸੰਸਦੀ ਚੋਣਾਂ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਮਹਿੰਗੇ ਹਨ ਨਹੀ ਹਨ। ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਅਤੇ ਅਸੈਂਬਲੀਆਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਸੈਂਬਲੀਆਂ ਅਤੇ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਹੰਗਾਮਾ, ਬਦਨਾਮੀ ਅਤੇ ਸ਼ਬਦੀ ਜੰਗ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੱਖੋਂ ਮਿਸਾਲੀ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਮਾਜ ‘ਤੇ ਬੁਰਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਕੁੱਦਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਤੋਂ ਬਿਹਤਰ ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਅੱਜ ਦਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦਾ ਮਰੀਜ਼ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਅਠਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਵੋਟ ਪਾਉਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਸਨੂੰ ਧੋਖੇ ਅਤੇ ਫਰੇਬ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਘਸੀਟਣਾ ਹੈ। ਹੜਤਾਲਾਂ ਅਤੇ ਧਰਨੇ ਇਸ ਦੇ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ। ਭੰਨਤੋੜ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਪੱਤੀ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਇਸ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਲਈ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਪੱਤਰ ਹਨ। ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਹਾਕਮਾਂ ਨੂੰ ਜਾਇਜ਼ ਅਤੇ ਨਾਜਾਇਜ਼ ਮੰਗਾਂ ਅੱਗੇ ਝੁਕਾਉਣਾ ਉਸ ਦੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਦਾ ਸਬੂਤ ਹੈ।
ਇਸ ਲਈ ਜਦੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਚ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦਾ ਦਖਲ ਖਤਮ ਹੋਵੇਗਾ, ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਦਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਿਹਾਰਕ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿਦਵਾਨ ਬਣ ਕੇ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸਹੀ ਰਾਹ ਦਿਖਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
Related posts:
Mera Manpasand Phal “ਮੇਰਾ ਮਨਪਸੰਦ ਫਲ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and 12 Student...
ਸਿੱਖਿਆ
Punjabi Essay, Lekh on Rashan Di Lod Hai Bhashan Di Nahi "ਰਾਸ਼ਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ ਭਾਸ਼ਣ ਦੀ ਨਹੀਂ" for Class 8...
ਸਿੱਖਿਆ
Punjabi Essay, Lekh on Meri Maa "ਮੇਰੀ ਮਾਂ" for Class 8, 9, 10, 11 and 12 Students Examination in 500...
ਸਿੱਖਿਆ
Nashiya da vadh riha rujhan “ਨਸ਼ਿਆਂ ਦਾ ਵੱਧ ਰਿਹਾ ਰੁਝਾਨ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9,...
Punjabi Essay
Punjabi Essay, Lekh on Jado Sara Din Bijli Nahi Si "ਜਦੋਂ ਸਾਰਾ ਦਿਨ ਬਿਜਲੀ ਨਹੀਂ ਸੀ" for Class 8, 9, 10,...
ਸਿੱਖਿਆ
Pradushan Control vich Sada Yogdaan “ਪ੍ਰਦੂਸ਼ਣ ਕੰਟਰੋਲ ਵਿੱਚ ਸਾਡਾ ਯੋਗਦਾਨ” Punjabi Essay, Paragraph, Spe...
ਸਿੱਖਿਆ
Suraj Chadhan Da Drishya “ਸੂਰਜ ਚੜ੍ਹਨ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and...
Punjabi Essay
Bal Majduri “ਬਾਲ ਮਜ਼ਦੂਰੀ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and 12 Students in Punjab...
Punjabi Essay
Circus "ਸਰਕਸ" Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Students in Punjabi Language.
ਸਿੱਖਿਆ
Vahna di Vadh di Ginti “ਵਾਹਨਾਂ ਦੀ ਵਧਦੀ ਗਿਣਤੀ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and 1...
ਸਿੱਖਿਆ
Bijli to bina ek Raat “ਬਿਜਲੀ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਇੱਕ ਰਾਤ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and...
Punjabi Essay
Poshtik Bhojan “ਪੌਸ਼ਟਿਕ ਭੋਜਨ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and 12 Students in Pu...
ਸਿੱਖਿਆ
Punjabi Essay, Lekh on Rail Yatra Da Anubhav "ਰੇਲ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਅਨੁਭਵ" for Class 8, 9, 10, 11 and 12 Stud...
ਸਿੱਖਿਆ
Kahaniya Padhan Da Anand “ਕਹਾਣੀਆਂ ਪੜ੍ਹਨ ਦਾ ਅਨੰਦ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 an...
Punjabi Essay
Nojawana vich vadh riya nashe da rujhan “ਨੌਜਵਾਨਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਰਿਹਾ ਨਸ਼ੇ ਦਾ ਰੁਝਾਨ” Punjabi Essay, Paragr...
Punjabi Essay
Onam “ਓਨਮ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and 12 Students in Punjabi Language.
ਸਿੱਖਿਆ
Aabadi vich auratan da ghat riha anupat “ਆਬਾਦੀ ਵਿੱਚ ਔਰਤਾਂ ਦਾ ਘਟ ਰਿਹਾ ਅਨੁਪਾਤ” Punjabi Essay, Paragrap...
ਸਿੱਖਿਆ
Jaruri Sahulata to vanjhe Bharat De Pind “ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਹੂਲਤਾਂ ਤੋਂ ਵਾਂਝੇ ਭਾਰਤ ਦੇ ਪਿੰਡ” Punjabi Essay, Para...
ਸਿੱਖਿਆ
Kisana diya vadh rahiya Khudkhushiya “ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀਆਂ ਵੱਧ ਰਹੀਆਂ ਖੁਦਕੁਸ਼ੀਆਂ” Punjabi Essay, Paragraph, S...
ਸਿੱਖਿਆ
Meri Pasandida Kitab “ਮੇਰੀ ਪਸੰਦੀਦਾ ਕਿਤਾਬ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and 12 St...
ਸਿੱਖਿਆ