ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀ
Vidyarthi ate Rajniti
ਸਿੱਖਿਆ ਅਤੇ ਰਾਜਨੀਤੀ ਸੱਗੀ ਭੈਣਾਂ ਹਨ। ਦੋਵਾਂ ਨੂੰ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਤੋਂ ਵੱਖ ਕਰਨਾ ਔਖਾ ਹੈ। ਦੋਵਾਂ ਦਾ ਸੁਭਾਅ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਹੈ ਪਰ ਉਦੇਸ਼ ਇੱਕੋ ਹੈ- ਵਿਅਕਤੀ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਨੂੰ ਵੱਧ ਤੋਂ ਵੱਧ ਖ਼ੁਸ਼ੀ ਪ੍ਰਦਾਨ ਕਰਨਾ। ਗਿਆਨ ਨੈਤਿਕ ਨਿਯਮਾਂ ਦਾ ਵਰਣਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਇਸ ਵਿੱਚ ਸਾਦਗੀ, ਜਿੱਤ ਅਤੇ ਤਾਕਤ ਹੈ। ਸਿਆਸਤ ਵਿੱਚ ਹੰਕਾਰ ਹੈ, ਬਾਹਰੀ ਤਾਕਤ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਅਸੀਂ ਭਾਰਤੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਇਤਿਹਾਸ ‘ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਮਾਰੀਏ ਤਾਂ ਕਿਹਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਿੱਖਿਆ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਰਾਜਨੀਤੀ ਨੂੰ ਮੋਹ ਦਿੱਤਾ ਹੈ ਅਤੇ ਬਦਲੇ ‘ਚ ਰਾਜਨੀਤੀ ਨੇ ਸਿੱਖਿਆ ਦਾ ਨਿਰਾਦਰ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਿਆਸੀ ਨੇਤਾਵਾਂ ਦੁਆਰਾ ਚਲਾਈ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਇਤਿਹਾਸ ਗਵਾਹ ਹੈ ਕਿ ਜਦੋਂ ਵੀ ਕਿਸੇ ਵੀ ਕੌਮ ਵਿੱਚ ਇਨਕਲਾਬ ਦਾ ਬਿਗਲ ਵਜਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ ਤਾਂ ਉਥੋਂ ਦੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸਿਰਫ਼ ਦਰਸ਼ਕ ਹੀ ਨਹੀਂ ਰਹੇ ਸਗੋਂ ਇਨਕਲਾਬ ਦੀ ਵਾਗਡੋਰ ਸੰਭਾਲੀ ਹੈ। ਬਸਤੀਵਾਦੀ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਭਾਰਤ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੇ ਅੱਗੇ ਆ ਕੇ ਆਜ਼ਾਦੀ ਦੇ ਨਾਂ ’ਤੇ ਇਨਕਲਾਬ ਦਾ ਸੱਦਾ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਅਜੋਕੇ ਦੌਰ ਵਿੱਚ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟ ਸਰਕਾਰਾਂ ਨੂੰ ਉਖਾੜ ਸੁੱਟਿਆ। ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੇ ਇੰਡੋਨੇਸ਼ੀਆ ਅਤੇ ਈਰਾਨ ਵਿੱਚ ਸਰਕਾਰਾਂ ਦਾ ਤਖਤਾ ਪਲਟ ਦਿੱਤਾ ਸੀ। ਗ੍ਰੀਸ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤਿਕ ਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਆਈ ਤਬਦੀਲੀ ਦਾ ਸਿਹਰਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀਆਂ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਬੰਗਲਾਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਹੋਂਦ ਵਿੱਚ ਲਿਆਉਣ ਵਿੱਚ ਢਾਕਾ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀ ਦੇ ਯੋਗਦਾਨ ਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਭੁਲਾਇਆ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦਾ। ਆਸਾਮ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮੰਤਰੀ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਆਗੂ ਬਣ ਗਿਆ।
ਇੱਕ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਪੜ੍ਹਾਈ ਕਰਕੇ ਨੌਕਰੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨਾ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈ ਪਰ ਇਹ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ। ਇਸ ਦੇ ਨਤੀਜੇ ਵਜੋਂ ਉਹ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਸਿਆਸਤ ਸੌਖੀ ਲੱਗਦੀ ਹੈ। ਅੱਜ ਕਾਲਜਾਂ ਅਤੇ ਯੂਨੀਵਰਸਿਟੀਆਂ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਯੂਨੀਅਨ ਦੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਹੋ ਰਹੀਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਸੰਸਦੀ ਚੋਣਾਂ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਮਹਿੰਗੇ ਹਨ ਨਹੀ ਹਨ। ਸਕੂਲ ਵਿੱਚ ਸੰਸਦ ਅਤੇ ਅਸੈਂਬਲੀਆਂ ਦਾ ਪਾਲਣ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਅਸੈਂਬਲੀਆਂ ਅਤੇ ਸੰਸਦ ਵਿੱਚ ਹੰਗਾਮਾ, ਬਦਨਾਮੀ ਅਤੇ ਸ਼ਬਦੀ ਜੰਗ ਚੱਲ ਰਹੀ ਹੈ। ਇਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਪੱਖੋਂ ਮਿਸਾਲੀ ਨਹੀਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਸਮਾਜ ‘ਤੇ ਬੁਰਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਅਜਿਹੀ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਕੁੱਦਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਨੂੰ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਤੋਂ ਬਿਹਤਰ ਸ਼ਾਸਨ ਦੇ ਸਕਦੇ ਹਨ।
ਅੱਜ ਦਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦਾ ਮਰੀਜ਼ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਅਠਾਰਾਂ ਸਾਲ ਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਵੋਟ ਪਾਉਣ ਦਾ ਅਧਿਕਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਉਸਨੂੰ ਧੋਖੇ ਅਤੇ ਫਰੇਬ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਘਸੀਟਣਾ ਹੈ। ਹੜਤਾਲਾਂ ਅਤੇ ਧਰਨੇ ਇਸ ਦੇ ਪਾਠਕ੍ਰਮ ਦਾ ਹਿੱਸਾ ਹਨ। ਭੰਨਤੋੜ ਅਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰੀ ਸੰਪੱਤੀ ਦਾ ਨੁਕਸਾਨ ਇਸ ਦੀ ਪ੍ਰੀਖਿਆ ਲਈ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਪੱਤਰ ਹਨ। ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਹਾਕਮਾਂ ਨੂੰ ਜਾਇਜ਼ ਅਤੇ ਨਾਜਾਇਜ਼ ਮੰਗਾਂ ਅੱਗੇ ਝੁਕਾਉਣਾ ਉਸ ਦੀ ਸਫ਼ਲਤਾ ਦਾ ਸਬੂਤ ਹੈ।
ਇਸ ਲਈ ਜਦੋਂ ਸਿੱਖਿਆ ਵਿਚ ਰਾਜਨੀਤੀ ਦਾ ਦਖਲ ਖਤਮ ਹੋਵੇਗਾ, ਤਾਂ ਭਾਰਤ ਦਾ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਵਿਹਾਰਕ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵਿਦਵਾਨ ਬਣ ਕੇ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਸਹੀ ਰਾਹ ਦਿਖਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।
Related posts:
Punjabi Essay, Lekh on Ek Majdoor Di Atmakatha "ਇੱਕ ਮਜ਼ਦੂਰ ਦੀ ਆਤਮਕਥਾ" for Class 8, 9, 10, 11 and 12 ...
ਸਿੱਖਿਆ
Punjabi Essay, Lekh on Jado Mera Cycle Chori Ho Giya Si "ਜਦੋਂ ਮੇਰਾ ਸਾਈਕਲ ਚੋਰੀ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ" for Class 8...
ਸਿੱਖਿਆ
Benefits of Newspapers “ਅਖਬਾਰ ਦੀ ਉਪਯੋਗਤਾ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and 12 St...
ਸਿੱਖਿਆ
Mere School Di Library “ਮੇਰੇ ਸਕੂਲ ਦੀ ਲਾਇਬ੍ਰੇਰੀ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and...
Punjabi Essay
Prashasan vich vadh riha Bhrashtachar “ਪ੍ਰਸ਼ਾਸਨ ਵਿੱਚ ਵੱਧ ਰਿਹਾ ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ” Punjabi Essay, Paragraph,...
Punjabi Essay
Sawer Di Sair “ਸਵੇਰ ਦੀ ਸੈਰ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and 12 Students in Punj...
ਸਿੱਖਿਆ
Hospital Da Drishya “ਹਸਪਤਾਲ ਦਾ ਦ੍ਰਿਸ਼” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and 12 Stude...
Punjabi Essay
Padhai to Anjan Bachpan “ਪੜ੍ਹਾਈ ਤੋਂ ਅਣਜਾਣ ਬਚਪਨ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and...
Punjabi Essay
Mehangai “ਮਹਿੰਗਾਈ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and 12 Students in Punjabi Langu...
ਸਿੱਖਿਆ
Bhrashtachar Virodh “ਭ੍ਰਿਸ਼ਟਾਚਾਰ ਵਿਰੋਧ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and 12 Stud...
Punjabi Essay
Pendu Jeevan Diya Chunautiyan “ਪੇਂਡੂ ਜੀਵਨ ਦੀਆਂ ਚੁਣੌਤੀਆਂ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class ...
ਸਿੱਖਿਆ
Mera Manpasand Adhiyapak “ਮੇਰਾ ਮਨਪਸੰਦ ਅਧਿਆਪਕ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and 1...
ਸਿੱਖਿਆ
Nirasha vich aasha di Kiran - Naujawan “ਨਿਰਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਆਸ ਦੀ ਕਿਰਨ- ਨੌਜਵਾਨ” Punjabi Essay, Paragraph, S...
ਸਿੱਖਿਆ
Shahira da Saah ghutan wala mahol “ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਦਾ ਸਾਹ ਘੁੱਟਣ ਵਾਲਾ ਮਾਹੌਲ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech...
ਸਿੱਖਿਆ
Guru Nanak Devi Ji “ਗੁਰੂ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and 12 Studen...
Punjabi Essay
Loktantra Vich Chona Da Mahatva “ਲੋਕਤੰਤਰ ਵਿੱਚ ਚੋਣਾਂ ਦਾ ਮਹੱਤਵ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for C...
ਸਿੱਖਿਆ
Telephone Ate Mobile Phone “ਟੈਲੀਫੋਨ ਅਤੇ ਮੋਬਾਈਲ ਫੋਨ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10...
ਸਿੱਖਿਆ
Abhiyas Karan De Labh “ਅਭਿਆਸ ਕਰਨ ਦੇ ਲਾਭ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and 12 Stu...
ਸਿੱਖਿਆ
Sonia Gandhi "ਸੋਨੀਆ ਗਾਂਧੀ" Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Students in Punjabi Language.
ਸਿੱਖਿਆ
Pind Da Daura “ਪਿੰਡ ਦਾ ਦੌਰਾ” Punjabi Essay, Paragraph, Speech for Class 9, 10 and 12 Students in Pun...
ਸਿੱਖਿਆ